Tarım sektörü, sanayi alanları kadar yoğun kablolama altyapısına sahiptir. Sulama sistemleri, otomatik yemleme sistemleri, sera iklimlendirme panoları ve hayvan barınaklarında kullanılan motorlar gibi birçok alanda elektrikli cihazlar devrededir. Bu ortamlarda kabloların karşılaştığı en büyük 3 tehdit vardır: nem, gübre (kimyasal içerik) ve kemirgenler. limdi bu riskleri ve korunma yöntemlerini adım adım inceleyelim.

1. Nem ve Suya Dayanıklık

Tarım alanlarında açık hava koşulları veya yoğun sulama sistemleri sebebiyle kablolar sürekli olarak neme ve sızıntıya maruz kalabilir. Bu durum, kısa devre riskini arttırır.

a. IP Derecelendirmesi

Kullanılacak kablo koruma sistemlerinin IP67 veya üzeri derecede su ve toz yalıtımı sağlaması gerekir. Bu, yağmur altında bırakılan bir elektrik panosunun içine su sızmasını önler.

b. Su Geçirmez Spiral Borular

PVC veya TPE malzemeli, dış çevresi sıkı ve dikişsiz üretilen spiral borular nem geçişini minimuma indirir.

2. Kimyasal ve Gübreye Karşı Direnç

Gübre depolarında ya da tavuk çiftlikleri gibi yerlerde havada bulunan amonyak gibi kimyasal bileşenler kablo dış yüzeyine zarar verebilir.

a. Kimyasala Dayanıklı Kaplamalar

• PU (Poliüretan): Amonyak ve asidik buharlara dayanıklıdır.

• PE (Polietilen): Kimyasal direnci yüksek ama UV dayancı zayıftır.

b. Çift Katmanlı Koruma

Bazı kablo sistemleri, içte sinyal kablosu, dışta ise kimyasala dayanıklı ekstra bir tüm kaplama ile korunur.

3. Kemirgen Tehlikeleri

Fareler, sçincaplar ya da köstebek gibi tarla hayvanları, yumuşak kabloları kemirme eğilimi gösterir. Bu da ani elektrik kesintilerine veya yangına yol açabilir.

a. Kokuya Duyarlı Koruyucu Katmanlar

Bazı kablolar, farelerin sevmediği kokular yayan kaplamalarla donatılır (mentol, biber esansı gibi).

b. Çelik Zırh Kaplama

EMT borular gibi metal zırhı olan sistemler kemirgenlerin diş yüretmesine karşı kesin çözüm sağlar.

c. Yüzeye Montajda Yükseltme

Zeminle doğru temas etmeyen, belirli yükseklikte sabitlenen kablo hatları kemirgen riskini azaltır.

4. Köşe ve Bağlantı Noktalarında Ekstra Önlem

Tarım yapılarında tüm tesisatlar duvar içinden geçmez. Köşelerde açıkta kalan kısımlar için koruyucu plastik kutular, spiral destek elemanları ve UV dayanımlı bantlar kullanılmalı.

5. Uygulama Alanlarından Örnekler

• Seralar: Yüksek nem ve sulama sıkıntısı

• Tavuk Çiftlikleri: Amonyak ve kemirgen baskısı

• Gübre Depoları: Kimyasal gazlara uzun maruziyet

• Yem Karma Sistemleri: Hareketli parçalar nedeniyle sürekli titreşime maruz kablolar

6. Doğru Ürün Seçimi

• Ortama özel analiz yapılmalı (nem + kemirgen + kimyasal).

• Sertifikalı ürünler kullanılmalı: IP, RoHS, CE, ATEX uygunluğu aranmalı.

• Uzun ömürlülük için testli ve referanslı sistemler tercih edilmeli.

Sonuç

Tarım tesislerinde kablo koruma, sadece bir teknik detay değil, üretim sürekliliği ve işgüvenliği için zorunlu bir altyapı stratejisidir. Nem, gübre ve kemirgen kaynaklı riskler ancak çok yönlü koruma sistemleriyle önlenebilir. Seçilen her ürünün saha koşullarına uygun olması ve uzman montajla desteklenmesi şarttır.