Geçici Şantiyelerde Pratik Ve Güvenli Kablo Koruma Taktikleri
. Giriş: Şantiyede Kablolar Neden Risk Altındadır?
Geçici şantiyelerde elektrik tesisatları genellikle projenin hızına ve süresine göre tasarlanır. Bu durum, kalıcı altyapı yerine mobil ve pratik çözümleri gerektirir. Ancak bu geçici çözümler, şantiyelerde en sık karşılaşılan iş kazalarının da başlıca nedenlerinden biri olan kablo kaynaklı tehlikelere açık hale gelir:
-
Araç geçişlerinde ezilen kablolar
-
Açıkta kalan bağlantıların suyla teması
-
Kablolara takılarak düşme tehlikesi
-
Kemirgen ve böcek zararları
Bu sorunlara karşı uygulanabilecek koruma taktiklerini aşağıda pratik örneklerle detaylıca inceliyoruz.
2. Spiral Borular ve Kablo Kılıfları
Avantajları
-
Kolay uygulanabilir
-
Kabloları mekanik hasara karşı korur
-
Yağmur, nem ve toz girişini sınırlar
Uygulama Tavsiyesi
-
Spiral borular, özellikle beton pompaları, kule vinçler veya mobil jeneratör kabloları gibi açıkta çalışan geçici kablolar için uygundur.
-
Halojensiz ve UV dayanımlı tipleri tercih edilmelidir.
3. Kablo Rampa Sistemleri
Ne İşe Yarar?
Yaya ve araç yollarından geçen kablolar için tasarlanmış, plastik ya da kauçuk köprü sistemleridir.
Darbeye dayanıklı, su geçirmez ve dikkat çekici renklere sahiptirler.
Uygulama Örneği:
Bir şantiyede elektrikli vinç kabloları, iş makinelerinin sürekli geçiş yaptığı güzergâhı çapraz kesiyorsa, bu kablolar rampaların altından geçirilerek hem fiziksel hasar hem de çarpılma riski engellenebilir.
4. Yükseltilmiş Kablo Taşıyıcıları ve Direk Sistemleri
Şantiye alanlarında bazı bölgelerde kabloların yerden yükseltilmesi gerekir.
Özellikle çukur kazısı yapılan yerlerde veya yüksek su seviyelerinde, kabloların yukarı alınması en güvenli yoldur.
Kullanılan Elemanlar:
-
Geçici dikmeler
-
Hafif alüminyum profiller
-
Sabitlenmiş makaralı taşıyıcılar
5. Zemin Altı PVC / PE Borular
Kabloların geçici olarak zemin altından geçirilmesi gerekiyorsa:
-
Kalın cidarlı, ezilmeye dayanıklı PVC borular kullanılmalıdır.
-
Boruların çevresine kum veya gevşek toprak dolgusu yapılmalı, direkt beton ya da taş teması önlenmelidir.
-
Giriş ve çıkış ağızlarına kemirgen tıpası eklenmelidir.
6. IP65 Koruma Sınıfı Kutular
Şantiyelerde dağıtım ve bağlantı kutuları da büyük risk altındadır.
Toz, su, yağmur ve hatta çamur sızıntısı elektrik kaçaklarına yol açabilir.
Tavsiye Edilenler:
-
IP65 veya IP67 korumalı panolar
-
Şeffaf kapaklı, kilitlenebilir sistemler
-
Girişlerde sızdırmaz spiral rakor kullanımı
7. Topraklama ve Paratoner Uygulaması
Birçok geçici şantiye sisteminde topraklama ya unutulur, ya da ihmal edilir. Ancak yıldırım düşmesi veya kaçak akım gibi durumlarda bu ciddi tehlikelere yol açar.
Geçici Topraklama için Öneriler:
-
Çakma topraklama çubukları
-
Klemensli geçici baralar
-
Metal kutularda mutlaka dahili topraklama hattı
8. Kablo Tanımlama ve Uyarı Etiketleri
Neden Gerekli?
Geçici sistemlerde çok sayıda farklı kablo aynı güzergâhta çalışır. Karışıklık, yanlış bağlantı ve kesme riski yüksektir.
Pratik Etiketleme Çözümleri:
-
Renk kodlamalı kablo kelepçeleri
-
UV dayanımlı yazıcı etiketleri
-
Zemin üzerine kablo yön okları
9. Şantiyeye Özel Geçici Kablo Haritası
Birçok büyük ölçekli şantiyede, geçici kablo güzergâhları için ayrı bir plan oluşturulmaz. Bu da kabloların sürekli yer değiştirmesiyle tehlikeyi artırır.
Ne Yapmalı?
-
A3 boyutunda sade bir geçici enerji hattı planı hazırlayın.
-
Dağıtım kutularının yanına asın.
-
Hattaki her değişimi işleyin.
10. Eğitim ve Günlük Denetim
Koruma yöntemleri kadar, insan faktörü de önemlidir. Elektrikçi dışındaki personelin farkındalığı düşüktür.
Alınabilecek Önlemler:
-
Haftalık kablo güvenliği eğitimi
-
Vardiya başında kablo güzergâhı denetimi
-
Gözlem formu ile uygunsuzluk takibi
